Gatunki zakazane – mini małże akwariowe (Corbicula sp.)

Dlaczego małże akwariowe stanowią zagrożenie dla środowiska polskich wód? Co zrobić kiedy nie możemy się dłużej nimi zajmować? Co grozi za nieprzestrzeganie ograniczeń prawnych?

0
77
Mini małż (Corbicula sp.) – osobniki zebrane przez harcerzy na jednej z nadwiślańskich plaż koło Warszawy. Fot. R. Maciaszek
Mini małż (Corbicula sp.) – osobniki zebrane przez harcerzy na jednej z nadwiślańskich plaż koło Warszawy. Fot. R. Maciaszek

Niewielkie, żółte, oliwkowozielone lub brązowe. Małże z rodzaju Corbicula okazują się być jednym z najbardziej ekspansywnych gatunków akwariowych w polskich wodach. Na rynku zoologicznym spotkać je można pod najróżniejszymi nazwami, jak mini małż. Niektórzy określają je jako nieistniejący gatunek – „Corbicula javanicus” czy jego pochodne: „Corbicula jawajska”, „małż jawajski”. Niestety, pomimo ograniczeń prawnych oraz zajmowania licznych stanowisk w Polsce, małże te są wciąż dostępne na rynku zoologicznym.

Inwazyjny gatunek obcy

Niestety, małże z rodzaju Corbicula należą najbardziej rozpowszechnionych gatunków akwariowych w polskich wodach. Występują niemalże na całej długości Odry, a także w Wiśle od okolic Krakowa do okolic Warszawy. Największa populacja tych małży została opisana w wodach podgrzanych kanału ciepłego Dolna Odra k. Gryfina – ich muszle zdominowały brzegi kanału.

Małże Corbicula stwierdzone w Polsce są hermafrodytami (obojnakami), co oznacza, że populację może założyć lub odtworzyć nawet jeden osobnik. Przedstawiciele tych małży mogą konkurować z innymi gatunkami o pokarm i przestrzeń życiową, powodując wypieranie rodzimych małży. Dodatkowo ze względu na tworzenie często licznych populacji, małże te mogą stanowić zagrożenie dla prac urządzeń hydrotechnicznych, elektrowni wodnych czy stacji uzdatniania wody. Mogą także powodować utrudnienia w sektorach rolnictwa i nawadniania.

Uwaga!

W przypadku obserwacji lub odłowienia małży Corbicula w polskich wodach koniecznie wykonaj fotografie oraz prześlij ją wraz z datą i lokalizacją do Łowcy Obcych za pośrednictwem www.facebook.com/LowcaObcych lub www.lowcaobcych.pl. Zgłoszenia takich znalezisk są niezbędne w prowadzeniu efektywnej ochrony przyrody w Polsce. Pamiętaj by odłowionych małży inwazyjnych nie wprowadzać z powrotem do wody!

Ograniczenia prawne

Małże z rodzaju Corbicula ujęto na krajowej liście inwazyjnej gatunków obcych stanowiących zagrożenie dla środowiska naturalnego i gospodarki człowieka. W związku z tym ich przetrzymywanie, rozmnażanie, hodowla, oferowanie do sprzedaży i zbywanie podlega prawnym ograniczeniom. Zgodnie z art. 120 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, wymagane jest zezwolenie właściwego Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, lub Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w przypadku wprowadzania gatunku na teren Polski. Przewidziana wysokość mandatu za brak posiadania wspomnianego wyżej zezwolenia wynosi 5 000 zł.

Przepisy prawne

  • Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
  • Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 września 2011 r. w sprawie listy roślin i zwierząt gatunków obcych, które w przypadku uwolnienia do środowiska przyrodniczego mogą zagrozić gatunkom rodzimym lub siedliskom przyrodniczym
Gatunki małży inwazyjnych ujętych na krajowej liście – szczeżuja chińska, Sinanodonta woodiana (największy małż), oraz małże z rodzaju Corbicula.
Gatunki małży inwazyjnych ujętych na krajowej liście – szczeżuja chińska, Sinanodonta woodiana (największy małż), oraz małże z rodzaju Corbicula.

Posiadam małże Corbicula w swoim akwarium lub oczku wodnym. Co powinienem zrobić?

Bądź odpowiedzialny. Przede wszystkim pod żadnym pozorem nie uwalniaj inwazyjnych małży z rodzaju Corbicula (tak jak każdego innego gatunku obcego) do środowiska naturalnego (np. pobliskiego zbiornika wodnego czy rzeki), nawet jeśli małże te już tam bytują. Niezależnie od liczby posiadanych małży – nie rozprzestrzeniaj ich na rynku zoologicznym, nie sprzedawaj, nie przekazuj dalej. Nie promuj utrzymania tego gatunku w akwarium poprzez prezentację fotografii w Internecie, szczególnie na portalach społecznościowych czy forach akwarystycznych. W przypadku rezygnacji z dalszego chowu – skontaktuj się z Łowcą Obcych – www.facebook.com/LowcaObcych lub www.lowcaobcych.pl.

0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments